شرکت ژاپنی Nippon Telegraph and Telephone (NTT) موفق شده است نخستین سیستم هدایت و کنترل صاعقه با استفاده از پهپاد را در جهان توسعه دهد. این فناوری نوین میتواند محدودیتهای موجود در صاعقهگیرهای سنتی را از میان بردارد و گامی بزرگ در جهت کاهش خسارات ناشی از صاعقه محسوب شود.
خسارات میلیاردی ناشی از صاعقه در ژاپن
بر اساس اطلاعات منتشرشده از سوی وبسایت رسمی NTT، صاعقه در ژاپن سالانه ضررهایی بالغ بر ۱۰۰ تا ۲۰۰ میلیارد ین ژاپن (معادل تقریبی ۱.۴ میلیارد دلار آمریکا) به زیرساختها و تأسیسات وارد میکند. با وجود اینکه صاعقهگیرهای رایج در بسیاری از مکانها نصب شدهاند، اما هنوز پوششدهی محدود، پیچیدگی در نصب و ناکارآمدی در مناطق وسیع از مشکلات آنها بهشمار میرود.
پهپادهایی که به قلب طوفان میروند
برای حل این مشکل، NTT سیستمی هوشمند طراحی کرده که میتواند با استفاده از تجهیزات نظارتی، میزان خطر رعدوبرق را در یک منطقه تشخیص دهد. در صورتی که احتمال وقوع صاعقه زیاد باشد و نوسانات در میدان الکتریکی ثبت شود، این سیستم، پهپادی مقاوم به منطقه موردنظر اعزام میکند.
این پهپادها که با قفسهای ویژهی ضدصاعقه محافظت میشوند، برخلاف تصور عمومی، هنگام برخورد با صاعقه از بین نمیروند. در آزمایشی که NTT در اواخر سال ۲۰۲۴ انجام داد، پهپادی را به ارتفاع ۳۰۰ متری فرستاد که یک سیم هادی به آن متصل بود تا بار الکتریکی صاعقه را به زمین منتقل کند. نتیجه این آزمایش به گفتهی شرکت، اولین مهار موفق صاعقه توسط پهپاد در سطح جهانی بوده است.
پهپاد جانسخت؛ قهرمان مهار صاعقه
در جریان این آزمایش، هنگامی که صاعقه به پهپاد برخورد کرد، به لطف طراحی خاص قفس محافظ، پهپاد همچنان توانست به پرواز خود ادامه دهد؛ حتی اگرچه بخشی از بدنه آن به دلیل حرارت ذوب شده بود. این ویژگی مقاومت، از نظر NTT دستاوردی کلیدی است، چرا که پایداری پهپاد پس از برخورد صاعقه نقش مهمی در ادامه عملیات دارد.
پیش از این آزمایش میدانی، پهپاد مورد نظر در محیط کنترلشده، در برابر جریانی به قدرت ۱۵۰ هزار آمپر مورد آزمایش قرار گرفته بود و عملکرد موفقیتآمیزی از خود نشان داد.
آیندهی مهار صاعقه با کمک فناوری
NTT اعلام کرده است که برنامههایی برای توسعه بیشتر سیستم هدایت صاعقه، بهینهسازی عملکرد پهپادها و دقیقتر کردن پیشبینی محل وقوع صاعقه دارد. همچنین این شرکت در حال بررسی راهکارهایی برای ذخیرهسازی ایمن انرژی حاصل از صاعقه است؛ موضوعی که در آینده میتواند به یک منبع انرژی جایگزین نیز تبدیل شود.








